تحلیل مفاد توسعه فناوری و نوآوری در برنامه ششم توسعه و پیشنهادات سیاستی جهت درج در برنامه هفتم

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیات علمی گروه پژوهش های فناوری و نوآوری موسسه مطالعات و پژوهش های بازرگانی

2 استادیار موسسه مطالعات و پژوهش های بازرگانی

چکیده

با توجه به اهمیت فناوری در توسعه اقتصادی کشور و نقش بسزای آن در بهبود درجات بهره‌وری و خلق ارزش افزوده، همواره توسعه قابلیت های فناورانه در برنامه های سیاستی مورد توجه قرار گرفته است. در این پژوهش ضمن آسیب شناسی محتوای برنامه ششم از نگاه توسعه قابلیت های فناورانه و نوآورانه، احکام پیشنهادی برای درج در برنامه هفتم ارائه گردیده است. برای این مهم ابتدا در قالب چارچوبی پیشنهادی، یک تحلیل محتوایی از مفاد قانونی برنامه ششم توسعه صورت می پذیرد تا ضمن بررسی شاکله ابزارها و حوزه های مداخلاتی این قانون در حوزه فناوری و نوآوری، چارچوب مداخلاتی این احکام در قالب محیط نهادی و محیط اقتصادی تحلیل شود. سپس بر اساس پنل های خبرگی برگزار شده، چالش های فقدان عملکرد قابل قبول از مفاد قانونی برنامه احصاء گردید که این موارد شامل «عدم تبدیل احکام به برنامه های سیاستی»، «فقدان سیاست های مأموریت گرا»، «عدم استفاده از ابزارهای سیاست نوآوری»، «عدم توجه به توسعه فناوری در بخش های مهم و گلوگاهی»، «عدم توجه به توسعه کسب و کارهای جدید به ویژه در حوزه پلت فرم های اقتصاد دیجیتال» است. در ادامه و به منظور درج در احکام برنامه هفتم، چهار برنامه پیشنهادی برای تسهیل مسیر توسعه فناوری و نوآوری در برنامه هفتم شامل «توسعه فناوری در زنجیره ارزش بخش های مهم صنعتی»، «توسعه بازار بین المللی و افزایش صادرات محصولات دانش بنیان»، «تنظیم گری فعالیت کسب و کارهای اینترنتی» و «توسعه شبکه های نوآوری بخشی» پیشنهاد گردید.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Analyzing the technology and innovation contents in the 6th development plan of Iran and proposing policy advices to be included in the 7th program

نویسندگان [English]

  • Majid Jalili 1
  • Mohammadreza Attarpour 2
1 Faculty of Technology and Innovation research, Institute for Trade Studies and Research, Tehran, Iran
2 Faculty of Technology and Innovation research, Institute for Trade Studies and Research, Tehran, Iran
چکیده [English]

Considering the importance of technology in the economic development and its great role in improving productivity levels and creating economic added value, the development of technological capabilities has always been considered in policy programs. In this research, the goal is analyzing the content of the 6th program from the point of view of the development of technological capabilities to propose rulings to be included in the 7th program. For this purpose, based on a proposed framework, a content analysis of the legal provisions of the 6th Development Plan is done in order to extract the form of tools and intervention areas in the field of technology and innovation. Then, based on the held expert panels, the challenges of the lack of acceptable performance from the legal provisions of the program were identified, which include "failure to convert rulings into policy programs", "lack of mission-oriented policies", "failure to use innovation policy tools", "Not paying attention to the development of technology in important and bottleneck sectors", "Not paying attention to the development of new businesses, especially in the field of digital economy platforms". In addition, and in order to be included in the provisions of the 7th plan, four proposed programs to facilitate the development of technology and innovation in the 7th plan include "Technology development in the value chain of important industrial sectors", "Development of the international market and increasing the export of knowledge-based products". "Regulating the activity of internet businesses" and "developing innovative sector networks" were proposed.

کلیدواژه‌ها [English]

  • 6th development plan
  • Innovation policy
  • Industrial development
  • Technology development
امین ناصری، رضا؛ نامدار زنگنه، سودابه؛ باقری نژاد، جعفر. ( 1387). بررسی نقش ساختار سازمانی، فرهنگ سازمانی و توان ترکیب منابع بر اثر بخشی انتقال تکنولوژی در بنگاه‌های ایرانی تولیدکننده تجهیزات برق. پژوهش‌های مدیریت در ایران، دوره 13،شماره 5، ص 77-100.
برنامه ششم توسعه کشور، ‏‏1396
بوشهری،‎ ‎علیرضا. 1392.‏«‎ ‎فرهنگ‎ ‎مرجع‎ ‎دانش‎ ‎واژه‎‌های‎ ‎مدیریت‎ ‎تکنولوژی»،‎ ‎اندیشکده‎ ‎صنعت و‎ ‎تکنولوژی،‎ ‎آینده‎ ‎پژوه‎.‎
توکلی، علیرضا؛ مساحی، مهدی؛ همیشه بهار، حسین؛ ثمری، داوود(1394). «سرمایه‌گذاری در حوزه تجاری سازی فناوری: مطالعه موردی دانشگاه آزاد اسلامی». کنفرانس بین‌المللی تجاری سازی فناوری.
خمسه، عباس؛ رجبی، مهدی (1396). شناسایی و اولویت‌بندی عوامل راهبردی مؤثر بر برون‌سپاری پروژه‌های R&D در صنایع دفاعی با رویکرد آینده پژوهی. فصلنامه آینده پژوهی دفاعی.
خوبرو، محمدتقی؛ رحمتی، محمدحسین؛ الوانی، سید مهدی و جندقی، غلامرضا(1397). یکپارچگی صنعت دفاعی و غیردفاعی: یک بوم نگاری خط مشی در صنعت دفاعی، فصلنامه بهبود مدیریت، سال 4، شماره 42 ، صص 49-96.
سیدجوادین، سیدرضا؛ مقیمی، سیدمحمد؛ سیدامیری، نادر(1394). بازاریابی کارآفرینانه کسب و کارهای کوچک و متوسط صنعت فناوری اطلاعات با رویکرد نظریه زمینه‌ای کلاسیک.زر فصلنامه علمی -پژوهشی مدیریت بازرگانی، 7 (1)، 101-125.
طالبی، کامبیز؛ جلال پور، سیده صدیقه. 1389. بررسی و ارزیابی معیارهای مؤثر ‏در فرایند انتقال فناوری(مطالعه موردی: فرآیند انتقال فناوری پژو 206). چهارمین ‏کنفرانس ملی مدیریت تکنولوژی ایران.‏
عابدی، صادق؛ رادفر، رضا؛ رفعتی، سید مسعود؛ (1387). برنامه‌ریزی استراتژیک تکنولوژی جهت انتقال تکنولوژیک چالش‌ها و راهکارها، ششمین کنفرانس بین‌المللی مدیریت.
عزیزی، شهریار؛ قرهچه، منیژه؛ براتی کهریزسنگی، ابوالفضل  (1396). الگوی برند موفق در صنعت کاشی و سرامیک با رویکرد نظریه داده‌بنیاد. فصلنامه علمی پژوهشی مدیریت بازرگانی، 9(4) ، 826-807 .
عین القضاتی، علیرضا؛ شعبانی فرد، محمد. 1397. «تأثیر توان پشتیبانی از تولید ملی ‏با تأکید بر دانش و فناوری‌های همگرا در بازدارندگی همه جانبۀ دفاعی جمهوری ‏اسلامی ایران»، مجله سیاست دفاعی، شماره بیست و ششم.‏
فراهانی فر، فروغ؛ حسینی شکیب،مهرداد. خمسه، عباس.حسنوی آتشگاه، رضا.1400. «شناسایی و رتبه‌بندی عوامل مؤثر بر سرریز فناوری‌های دفاعی به کسب‌وکارهای تجاری». راهبرد دفاعی. 19(2), 179-208,
فرتوک زاده، حمیدرضا؛ وزیری،جواد؛ آذرآیین، محمدرضا (1391). «الگوی توسعه صنعت و فناوری در ایران؛ هسته‌های کوچک - شبکه‌های بزرگ؛ درس‌هایی از صنایع دفاعی و الگوسازی برای صنعت نفت» .فصلنامه بهبود مدیریت.
محمدی, مهدی, منطقی، منوچهر؛ الیاسی، مهدی؛ صابرفرد،علیرضا؛ سعدآبادی؛ علی‌اصغر. 1395. «شناسایی شایستگی‌های عمومی مؤثر بر ارتقای ‌ظرفیت جذب ‌دانش فناورانه در صنایع پیشرفته دفاعی ج.ا.ایران؛ مطالعه موردی: صنعت فضایی». راهبرد دفاعی. 14(3), 155-193.
معصومی باران، ایرج؛ منطقی، منوچهر؛ بوشهری، علیرضا؛ توکلی، غلامرضا. 1398. « نظریه نوآوری هم بافتی سازمانی و فناورانه: تلاقی کنش گران نوآوری جهت تداوم کسب وکار نوآورانه دفاعی (مطالعه موردی: دو سازمان بزرگ صنعت دفاعی)»، فصلنامه بهبود مدیریت. سال سیزدهم زمستان ۱۳۹۸ شماره ۴ (پیاپی ۴۶).
مهدی‌زاده، محمود. 1389. مقایسه تطبیقی میزان به کارگیری عوامل مؤثر در ‏انتقال فناوری با رویکرد ‏MCDM‏ (مطالعه موردی شرکت‌های صنعت فولاد)، ‏فصلنامه تخصصی پارک‌ها و مراکز رشد، سال نهم، شماره 33 .‏
نوبخت، محمد باقر 1393. توسعه صنعت گردشگری در ایران. تهران: انتشارات کمیل.
‎Abdi, Sadiq; Radfar, Reza; Rafati, Seyyed Massoud; (1387). Strategic technology planning for technological transfer, challenges and solutions, 6th international management conference.
Acosta, M., Coronado, D., Ferrándiz, E., Marín, M. R., & Moreno, P. J. (2020). Civil–Military Patents and Technological Knowledge Flows Into the Leading Defense Firms. Armed Forces & Society. 46(3) 454-474.
Ain al-Qadati, Alireza; Shabani Fard, Mohammad. 2017. "The effect of supporting national production with the library magazine on knowledge and convergent technologies in the all-round defense deterrence of the Islamic Republic of Iran", number twenty-six.
Amin Naseri, Reza; Namdar Zanganeh, Sudabah; Bagherinejad, Jafar. (1387). The role of organizational structure, organizational culture and ability to combine resources on the effectiveness of technology transfer in Iranian companies producing electrical equipment. Management Researches in Iran, Volume 13, Number 5, pp. 77-100. [In Persian].
Arabi, S. A. (2007). “Methods of Technology Transfer”, ‎Tadbir Monthly, No179 (Inpersian).‎
Arvanitis, S., Kubli, U. & Woerter, M. (2008). "University-‎industry knowledge and technology transfer in Switzerland: ‎What university scientists think about co-operation with ‎private enterprises‏ ‏‎", Research Policy, Vol. 37, pp. 1865–‎‎1883‎
Azizi, Shahriar; Garhcheh, Manijeh; Barati Kehrizsangi, Abolfazl (2016). Successful brand model in tile and ceramic industry with data base theory. Scientific Research Quarterly of Business Management, 9(4), 826-807.
Bushehri, Alireza. 2013. "The knowledge reference dictionary of technology management terms, Industry and Technology Institute, Ainde Pazhuh. [In Persian].
Evron, Y. (2021). China's Military-Civil Fusion and Military Procurement. Asia Policy. 28(1) 25-44.
Farahanifar, Forough; Hosseini Shakib, Mehrdad. Khamsa, Abbas. Hasnavi Ateshgah, Reza. 1400. "Identification and ranking of factors related to defensive technologies in commercial businesses". Defense strategy. 19 (2), 179-208,
Fartukzadeh, Hamidreza; Waziri, Javad; Azarayin, Mohammadreza (2011). "Pattern of development of industry and technology in Iran; small cores - large networks; Lessons from the defense industry and modeling for the oil industry". Management Improvement Quarterly.
Glaser, B. (1978). Theoretical Sensitivity. Mill Valley, CA: Sociology Press.
Khamsa, Abbas; Rajabi, Mehdi (2016). Identifying and determining the priorities of strategic factors on the outsourcing of research and development projects in defense industries with future research. Quarterly journal of future defense research. [In Persian].
.‎Hemmert, S. (200‎‏4‏‎), "The sustainability of university-industry ‎research collaboration: an empirical assessment", Journal of ‎Technology Transfer, Vol. 25, pp. 111–133‎
Khobaro, Mohammad Taghi; Rahmati, Mohammad Hossein; Elwani, Seyyed Mehdi and Jandaghi, Gholamreza (2017). Integration of Defense and Non-Defense Industry: A Policy Topography in Defense Industry, Management Improvement Quarterly, Year 4, Number 42, pp. 49-96. [In Persian].
Kollias, C., and S. M. Paleologou.(2019).Defence partnerships, military expenditure, investment, and economic growth: an analysis in PESCO countries. GreeSE Papers.
Masoomi Baran,Iraj.Manteghi, Manoochehr. Booshehri, Alireza.Tavakoli, Gholamreza. (2020). Cofaced Organizational and Technological Innovation Theory: Interaction of Innovation Practitioners for Continuity of Defensive Innovative Business. [In Persian].
(Case study: Two large Defensive Industrial Organizations). Journal of Improvement Management. Vol.13, No. 4, winter 2020 (Serial 47)
Mehdizadeh, Mahmoud. (1389). Comparison of the application rate of effective factors in a technology company with the MCDM approach (case study of steel industry companies), Parks and Growth Centers Quarterly, 9th year, number 33.
Mohammadi, Mehdi, Rogi, Manouchehr, Eliasi, Mehdi, Saberfard, Alireza. Saadabadi, Ali Asghar. 2015. "Identification of general competences to improve the capacity to absorb technological knowledge in the advanced defense industries of J.A. Iran; Case study: industrial". Defense strategy. 14 (3), 155-193.
Nobakht, Mohammad Baqer 2013. Development of tourism industry in Iran. Tehran: Kamil Publications.
Radosevic S," International Technology transfer Catch Up in ‎Economic Development", Edward Elgar Publishing Limited, Massachusetts. USA.1999‎
Rupsiene, L., & Pranskuniene, R. (2010). The variety of grounded theory: Different versions of
Seyed Javadin, Seyed Reza; Moghimi, Seyyed Mohammad; Sidamiri, Nader (2014). Entrepreneurial marketing of technology acquisition and small and medium-sized industry works with classical information field theory. Scientific and research journal of business management, 7 (1), 101-125.
Strauss, A. L., Corbin, J. M. (1998). Basics of qualitative research: techniques and procedures for developing grounded theory. (2nd Edition). California: Thousand Oaks.
Su, Z., Yang, X., & Zhang, L. (2020). Evolutionary game of the civil-military integration with financial support. IEEE Access. 8. 89510-89519.
Talbi, Cambys; Jalalpour, Seyyedah Siddiqa. 2019. Investigation and evaluation of capability indicators in technology transfer (case study: technology trend of Peugeot 206). The fourth national conference of technology management of Iran. [In Persian].
Tavakoli, Alireza; Masahi, Mehdi; Evergreen, Hossein; Samari, Dawood (2014). "Investment in the field of commercial technology development: a case study of Islamic Azad University". International Conference on Business Technology.
the same method or different methods? Social Sciences, 4(70), 7-19.
The sixth country development program, 2016.
Xu, J., & Zhang, S. (2020). An Evaluation Study of the Capabilities of Civilian Manufacturing Enterprises Entering the Military Products Market under the Background of China’s Civil–Military Integration. Sustainability. 12(6) 2416.